🩺 Lista chorób na medyczną marihuanę – pełne kompendium 2025

Medyczna marihuana to coraz częściej stosowany środek wspomagający leczenie wielu schorzeń. Jej działanie oparte jest na naturalnych kannabinoidach – głównie THC i CBD – które wpływają na układ endokannabinoidowy człowieka.
Poniżej znajdziesz najbardziej aktualną i kompleksową listę chorób, które można leczyć medyczną marihuaną, wraz z omówieniem skuteczności terapii, dowodami naukowymi i poziomem rekomendacji.

---

🧠 Choroby neurologiczne

Stwardnienie rozsiane (SM)

Medyczna marihuana znacząco łagodzi spastyczność, ból i drżenie mięśni. Preparaty takie jak Sativex (THC:CBD 1:1) są zarejestrowane w Unii Europejskiej do leczenia objawów SM.
Stosowanie kannabinoidów poprawia jakość życia i redukuje towarzyszący chorobie lęk oraz depresję.

Padaczka lekooporna

Kannabidiol (CBD) został uznany za skuteczny w terapii zespołów Lennoxa-Gastauta i Dravet. Preparat Epidiolex uzyskał rejestrację FDA i EMA.
Badania wykazały, że CBD zmniejsza częstotliwość napadów nawet o 30–40% u pacjentów z padaczką oporną na leki.

Choroba Parkinsona

THC i CBD działają na receptory CB1 w zwojach podstawy mózgu, poprawiając motorykę, zmniejszając drżenie, sztywność mięśni oraz problemy ze snem.
Marihuana medyczna może również łagodzić objawy depresji u pacjentów z Parkinsonem.

Zespół Tourette’a

Badania kliniczne (metaanaliza 2024, n=401) wskazują na redukcję tików motorycznych i wokalnych po terapii kannabinoidami.
Choć terapia ma charakter wspomagający, obserwuje się wyraźną poprawę jakości życia.

Inne schorzenia neurologiczne

• Choroba Alzheimera – potencjalne spowolnienie neurodegeneracji.

• Choroba Huntingtona – łagodzenie napięcia i drżeń mięśni.

• Migrena – waporyzacja odmian bogatych w THC (np. Lemon Skunk) przerywa napad bólu u ~30% pacjentów.

• Dystonia i urazy rdzenia kręgowego – redukcja bólu i spastyczności.

---

⚡ Ból przewlekły i fibromialgia

Ból neuropatyczny

Kannabinoidy wykazują umiarkowaną skuteczność w leczeniu bólu spowodowanego uszkodzeniem nerwów (np. neuralgia trójdzielna, ból po półpaścu).
Meta-analizy wykazały, że marihuana medyczna redukuje nasilenie bólu o ponad 30% u większości pacjentów.

Fibromialgia

Marihuana medyczna zmniejsza dolegliwości bólowe i poprawia sen. Działa szybciej niż klasyczne leki (efekt po 5–10 minutach waporyzacji).
To realna alternatywa przy nieskuteczności duloksetyny czy pregabaliny.

Ból nowotworowy

Kannabinoidy pomagają pacjentom z bólem nowotworowym, szczególnie w zaawansowanym stadium choroby.
Choć badania są mieszane, efekt poprawy samopoczucia, apetytu i snu jest potwierdzony klinicznie.

Inne rodzaje bólu

• Bóle reumatyczne i pourazowe – umiarkowana poprawa objawów.

• Bóle mięśniowe, pourazowe i zapalne – często stosowane wspomagająco.

---

🎗️ Choroby onkologiczne

Nudności i wymioty po chemioterapii (CINV)

Preparaty dronabinol, nabilone i Sativex skutecznie redukują nudności, gdy standardowe leki nie działają.
Mechanizm: pobudzanie receptorów CB1 i 5-HT3 w mózgu i przewodzie pokarmowym.

Wyniszczenie nowotworowe i utrata apetytu

Marihuana medyczna poprawia apetyt i przyrost masy ciała u pacjentów z AIDS i nowotworami.
Wskazania obejmują anoreksję, kacheksję oraz utratę apetytu podczas terapii cytotoksycznej.

Potencjalne działanie przeciwnowotworowe

Najświeższe metaanalizy (2025) sugerują, że kannabinoidy mogą działać cytostatycznie, hamując wzrost komórek nowotworowych i łagodząc objawy choroby.

---

🔥 Choroby zapalne i autoimmunologiczne

Reumatoidalne zapalenie stawów

Kannabinoidy łagodzą ból, obrzęk i sztywność stawów dzięki działaniu przeciwzapalnemu.
Marihuana może być stosowana wspomagająco przy RZS w przypadkach opornych na leki biologiczne.

Nieswoiste zapalenia jelit (IBD)

W chorobie Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego marihuana zmniejsza ból brzucha i stan zapalny.
Pacjenci często zgłaszają poprawę apetytu i mniejszą częstość biegunek.

Inne schorzenia autoimmunologiczne

• Łuszczyca i AZS – działanie przeciwzapalne i łagodzące świąd.

• Zespół Ehlersa-Danlosa – redukcja bólu mięśniowo-stawowego.

---

🧩 Zaburzenia psychiczne i neuropsychiatryczne

Zespół stresu pourazowego (PTSD)

CBD redukuje koszmary senne, lęk i nadmierną czujność. Stosowany jest w terapii wspomagającej, często u weteranów i osób po urazach psychicznych.

Zaburzenia lękowe i depresja

CBD wykazuje działanie przeciwlękowe, uspokajające i poprawiające nastrój.
Choć dowody są umiarkowane, pacjenci często obserwują poprawę jakości snu i ogólnego samopoczucia.

Zaburzenia snu

Marihuana medyczna pomaga przy bezsenności i częstych wybudzeniach. Kannabinoidy skracają czas zasypiania i wydłużają fazę snu głębokiego.

Inne zaburzenia

• ADHD / ADD – poprawa koncentracji i zmniejszenie nadpobudliwości.

• OCD, anoreksja, bulimia – eksperymentalne zastosowania z obiecującymi wynikami badań.

---

⚖️ Zaburzenia metaboliczne i hormonalne

Marihuana medyczna może wspierać terapię:

• otyłości,

• cukrzycy typu 2,

• chorób tarczycy,

• zespołu policystycznych jajników (PCOS),

• endometriozy (działanie przeciwbólowe i rozkurczowe).

---

👁️ Inne schorzenia

• Jaskra – krótkotrwałe obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego (niezalecane jako terapia główna).

• HIV/AIDS – łagodzenie bólu, nudności i utraty apetytu.

• Zespół jelita drażliwego (IBS) – wstępne dane wskazują na zmniejszenie wzdęć i bólu brzucha.

---

📚 Poziom dowodów naukowych

---

💨 Formy podania medycznej marihuany

• Waporyzacja – najszybszy efekt (5–10 min), idealna przy bólu i migrenie.

• Oleje i kapsułki doustne – dłuższy czas działania (4–8 h).

• Ekstrakty, pasty, czopki – alternatywa dla osób z chorobami układu pokarmowego.

• Spraye doustne (np. Sativex) – precyzyjne dawkowanie.

• Maści i kremy – działanie miejscowe (bóle stawów, AZS).

---

⚗️ Dawkowanie

Leczenie zaczyna się od niskich dawek:

• THC: 0,01–0,5 mg/kg/dobę

• CBD: 1–50 mg/kg/dobę

• THC/CBD w stosunku 1:1 stosuje się przy bólach i SM

Zawsze pod nadzorem lekarza prowadzącego, z możliwością stopniowej modyfikacji.

---

⚠️ Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Najczęstsze skutki uboczne: zawroty głowy, suchość w ustach, senność, dezorientacja.
Nie zaleca się stosowania u:

• osób z psychozami,

• kobiet w ciąży,

• osób <18 lat (poza padaczką lekooporną),

• pacjentów z ciężkimi chorobami serca lub wątroby.

---

⚖️ Status prawny w Polsce i UE

• W Polsce od 2017 roku marihuana medyczna jest dopuszczona jako surowiec farmaceutyczny.

• Nie istnieje oficjalna lista chorób – decyzję podejmuje lekarz.

• Koszt leczenia: 600–1200 zł miesięcznie.

• W Niemczech, Czechach i Holandii terapia jest refundowana i powszechnie stosowana.

---

❓ FAQ – najczęstsze pytania pacjentów

1. Na jakie choroby pomaga medyczna marihuana?
Najsilniejsze dowody dotyczą: padaczki, stwardnienia rozsianego, bólu neuropatycznego, nudności po chemioterapii i utraty apetytu.

2. Czy medyczna marihuana leczy raka?
Nie ma dowodów na działanie przeciwnowotworowe, ale marihuana łagodzi skutki uboczne leczenia onkologicznego – ból, brak apetytu, wymioty.

3. Czy lekarz w Polsce może przepisać marihuanę na depresję lub lęk?
Tak, jeśli uzna to za zasadne klinicznie. Terapia ma wtedy charakter off-label (poza wskazaniami rejestracyjnymi).

4. Czy medyczna marihuana uzależnia?
Ryzyko uzależnienia jest niskie przy stosowaniu pod kontrolą lekarza i odpowiednim dawkowaniu THC.

5. Jak długo działa medyczna marihuana?
Efekt po waporyzacji trwa 2–4 godziny, przy olejach doustnych nawet do 8 godzin.

6. Czy marihuana medyczna jest refundowana w Polsce?
Nie, terapia nie jest refundowana przez NFZ. W innych krajach UE (np. Niemcy, Czechy) częściowo tak.

---

🔎 Podsumowanie

Lista chorób leczonych medyczną marihuaną stale się poszerza.
Najpewniejsze wskazania to:

• stwardnienie rozsiane,

• padaczka lekooporna,

• ból neuropatyczny,

• nudności po chemioterapii,

• utrata apetytu w AIDS.

Medyczna marihuana stanowi bezpieczną alternatywę terapeutyczną pod nadzorem lekarza. Wraz z rozwojem badań i liberalizacją prawa jej zastosowanie w Polsce będzie się stopniowo rozszerzać.